Ngày nay, năng lượng điện đóng vai trò vô cùng quan trọng trong đời sống con người. Bạn có thể tưởng tượng rằng, nếu không có điện, xã hội này sẽ trở về thời kỳ đồ đá hàng ngàn năm về trước, thô sơ và lạc hậu. Tuy nhiên, song song với đó, nó cũng mang nhiều tiềm ẩn nguy hiểm mà đặc biệt là hiện tượng chập điện thường xuyên xảy ra trong đời sống hiện nay dẫn đến những hậu quả đáng tiếc. Vậy bạn đã hiểu rõ chập điện là gì và cách sửa điện chập như thế nào chưa? Cùng dailycadivi.com theo dõi bài viết ngay sau đây!
Chập điện là gì?
Chập điện, hay chập mạch điện, là hiện tượng thường xảy ra ở các đoạn dây dẫn bị hở. Lúc này, các pha chập vào nhau (sự tiếp xúc của pha nóng và pha nguội) hoặc dây dẫn bị chạm đất làm điện trở tăng lên đột ngột, phát ra các tia lửa điện và gây cháy nguồn, dây dẫn.

Đây là hiện tượng không chỉ thường xuyên xuất hiện trong các xưởng sản xuất do quá nhiều máy móc cùng hoạt động một lúc mà ngay cả với điện dân dụng, chập điện cũng không phải là tình trạng hiếm gặp. Hiện tượng này rất nguy hiểm, nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời có thể gây ra cháy nhà và thiệt hại tính mạng, tài sản. Trên thực tế, đã có không ít các trường hợp thương tâm xảy ra do nguyên nhân chập điện.
Nguyên nhân chập điện phổ biến
Chập điện xuất phát từ nhiều lý do khác nhau, cả khách quan (thời tiết) và chủ quan (cách sử dụng của con người) nhưng tập trung chủ yếu ở các điều dưới đây:
Tại một thời điểm có quá nhiều thiết bị điện công suất lớn cùng sử dụng một nguồn điện
Hầu hết, lý do này thường xuất hiện nhiều tại nhà xưởng sản xuất ở các khu công nghiệp, nơi tập trung nhiều dây chuyền máy móc phức tạp. Khi các máy móc công suất lớn hoạt động liên tục sẽ gây nên tình trạng quá tải dẫn đến chập điện, đặc biệt là khi chúng được kết nối chung một nguồn điện.
Ngoài ra, trong hệ thống điện của các hộ gia đình, những thiết bị được đánh giá là cần điện áp khá lớn trong lĩnh vực điện dân dụng như tủ lạnh, máy giặt, lò vi sóng,… sử dụng chung một ổ điện, khi hoạt động cùng lúc cũng rất dễ gây quá tải và chập cháy.

Sử dụng các thiết bị công suất lớn ngoài dự tính ban đầu
Việc lắp đặt, thi công hệ thống điện trong nhà hay trong công nghiệp đều được tính toán kỹ càng công suất, điện áp cũng như ổ cắm, dây dẫn đề phù hợp với nhu cầu sử dụng. Do đó, việc thay đổi lắp đặt hay phát sinh thêm các thiết bị, máy móc có công suất lớn rất dễ gây chập điện, cháy nổ. Đây được xem là nguyên nhân phổ biến hàng đầu hiện nay!
Sử dụng dây dẫn điện chưa phù hợp
Hầu hết ai cũng biết chức năng của dây dẫn điện là truyền tải điện nay, tuy nhiên lại ít người để ý về thông số kỹ thuật của chúng. Mỗi loại dây dẫn điện sẽ có tiết diện khác nhau và khả năng tải điện khác nhau. Do đó, với những thiết bị, máy móc cần tiêu thụ lượng điện năng lớn mà dây dẫn điện có tiết diện quá nhỏ rất dễ dẫn đến quá tải, cháy nổ trong quá trình sử dụng.

Lắp đặt sai kỹ thuật
Không phải ai cũng biết về cách đấu nối dây điện. Việc thực hiện sai hoặc lỏng lẻo thao tác này có thể làm cho dây trung tính và dây điện tiếp xúc với nhau gây nên chập điện.
Do thời tiết
Đây được xem là nguyên nhân khách quan. Các tác động ngoại cảnh như mưa gió, sấm sét lớn, hơi nước,… cũng có thể khiến cho nguồn điện bị chập cháy gây ra mất điện cục bộ và nhiều hậu quả nghiêm trọng khác.

Cần làm gì khi xảy ra hiện tượng chập điện?
Nếu mạch điện trong nhà xảy ra hiện tượng chập điện, bạn cần bình tĩnh và thực hiện lần lượt các thao tác sau đây:
Bước 1: Ngắt hệ thống điện trong nhà
Bạn cần tìm ngay cầu dao tổng của hệ thống điện và chuyển sang chế độ off để hạn chế ảnh hưởng đến các thiết bị khác.
Bước 2: Trong trường hợp xảy ra cháy nổ, hãy gọi ngay cho cơ quan chức năng (đội cứu hỏa) để hỗ trợ kịp thời. Ngoài ra, bạn có thể tìm cách dập lửa trong 2 trường hợp sau đây:
Sử dụng các vật có khả năng cách điện như cành cây khô, đất, cát,… để tiếp cận hiện trường và gạt bỏ những vật dễ cháy đang đặt cạnh dây điện, ổ điện nếu nguồn điện chưa được ngắt. Tuyệt đối không được sử dụng vật bằng kim loại để thực hiện bước này bởi kim loại có tính dẫn điện sẽ gây giật, ảnh hưởng đến tính mạng.
Nếu điện đã được ngắt, dùng bình chữa cháy, vải thấm nước được vắt khô, đất, cát,… để dập tắt nhanh đám cháy tránh lây lan.
Bước 3: Sau khi kiểm soát được tình hình, hãy kiểm tra một vòng quanh nhà xem có còn khu vực nào đang cháy không để đảm bảo an toàn nhất.

Các dụng cụ cần thiết để sửa điện chập
Với những hiện tượng chập điện ở mức độ nhẹ, bạn có thể tự sửa chữa tại nhà. Tuy nhiên hãy đảm bảo rằng mình có đủ kiến thức và kỹ năng cần thiết. Khi đó, bạn cần có một số dụng cụ dưới đây để sửa điện chập:
- Thiết bị đo cường độ dòng điện ampe kế
- Các loại kìm cắt và kìm nhọn
- Tuốc nơ vít
- Bút thử điện
- Băng dính dây điện
- Các bộ phận trong hệ thống điện như dây dẫn, phích cắm, ổ cắm,… để thay các bộ phận hư hỏng trong trường hợp cần thiết.
Cách sửa chập điện an toàn đúng cách
Bước 1: Ngắt kết nối nguồn điện
Bạn hãy đảm bảo rằng toàn bộ hệ thống điện đã bị ngắt kết nối trước khi tiến hành kiểm tra và sửa chữa để đảm bảo an toàn.

Bước 2: Xác định nguyên nhân dẫn đến chập điện
Để xử lý vấn đề một cách triệt để, bạn cần tìm ra nguyên nhân chính xác dẫn đến chập điện.
Tiến hành quan sát kỹ càng các vị trí trên hệ thống điện trong nhà có nguy cơ cháy nổ hoặc quá tải như ổ cắm, phích cắm, dây dẫn, mối nối,… để không bị bỏ lỡ các điểm có thể bị hư hỏng.
Bước 3: Thay mới các bộ phận bị lỗi
Sau khi đã xác định được nguyên nhân và tìm ra các bộ phận bị hư hỏng, bạn cần thay mới chúng và di chuyển đến các vị trí thuận lợi hơn.
Lưu ý: Cần sử dụng các phụ kiện, thiết bị chính hãng và thực hiện lắp đặt đúng kỹ thuật để tránh tiếp tục bị chập điện sau khi tiến hành sửa chữa.
Bước 4: Thử kết nối lại với nguồn điện
Sau khi hoàn tất mọi việc, bạn hãy mở cầu dao và vận hành các thiết bị để xem hệ thống điện đã hoạt động lại bình thường chưa và có còn tồn tại điểm nào bất thường không.
Công việc cuối cùng là dọn dẹp khu vực đã thi công cũng như những hậu quả cháy nổ do chập điện để lại để không gian ngôi nhà được sạch đẹp nhất.
Lưu ý khi sửa điện chập
Trong quá trình sửa điện chập, để khắc phục vấn đề một cách triệt để, tránh trường hợp tiếp tục bị tái diễn về sau, bạn cần lưu ý những điều sau đây:
- – Đảm bảo khoảng cách giữa các dây dẫn điện trần ít nhất 25cm.
- – Khi thực hiện đấu nối các mối dây điện, bạn nên sử dụng băng dính quấn kín để bảo vệ chúng cũng như thực hiện chức năng cách điện.
- – Chọn dây dẫn có thông số kỹ thuật phù hợp với dòng điện yêu cầu.
- – Không nên sử dụng các thiết bị, máy móc có công suất lớn vượt xa khả năng của hệ thống điện theo thiết kế ban đầu.
- – Lắp đặt aptomat tự động ngắt điện khi có sự cố là điều cần thiết, đặc biệt là trong trường hợp không có ai ở nhà.
- – Sử dụng dây dẫn điện, ổ cắm, phích cắm,… tương thích với nhau và có khả năng cách điện tốt.
- – Thường xuyên kiểm tra, vệ sinh, bảo trì hệ thống điện, đặc biệt là sau khi trải qua các điều kiện khắc nghiệt.

Cách phòng, tránh chập điện
Đầu tiên, vẫn là câu nói quen thuộc: Tắt các thiết bị điện khi không cần thiết
Nếu không sử dụng hay có việc cần ra khỏi nhà, hãy tắt các thiết bị điện. Việc này sẽ giúp dòng điện được hoạt động ổn định hoặc nếu có sự cố xảy ra cũng không gây thiệt hại lớn cho các thiết bị, máy móc trong gia đình.
Thứ hai, hãy sử dụng thiết bị điện phù hợp với công suất thiết kế ban đầu
Việc thiết kế, tính toán mạng lưới điện trước khi lắp đặt giúp hạn chế các sự cố xảy ra trong quá trình sử dụng và cho tuổi thọ cao nhất. Do đó, đừng lắp đặt thêm hay sử dụng các thiết bị có công suất quá lớn so với kế hoạch cho phép. Trong trường hợp bắt buộc, bạn nên tham khảo ý kiến của các kỹ thuật viên để được tư vấn những giải pháp phù hợp nhé!
Thứ ba, các thiết bị có công suất lớn cần được trang bị ổ cắm riêng
Một trong các cách phòng chập điện hiệu quả là sử dụng ổ cắm riêng cho các thiết bị điện cần công suất tiêu thụ lớn. Điều này sẽ làm giảm hiệu quả hiện tượng quá tải. Thêm vào đó, nếu chập điện xảy ra thì cũng hạn chế ảnh hưởng đến các thiết bị khác.
Hầu như, trong quá trình sử dụng điện, chập điện được xem là hiện tượng phổ biến nhất mà gia đình nào cũng gặp phải. Nếu bạn là người có kiến thức, kỹ năng và với những trường hợp nhẹ thì bạn hoàn toàn có thể tự sửa điện chập. Ngược lại thì tốt nhất bạn nên nhờ sự hỗ trợ của các đơn vị có chuyên môn để khắc phục sự cố này nhằm đảm bảo an toàn nhất cho chính mình và những người thân trong gia đình.
Đừng quên theo dõi dailycadivi.com để cập nhật những tin tức mới nhất nhé!
>>> Tham khảo ngay: Bảng giá dây cáp điện cadivi
